|
| |||||||
Motor/Teknik Bilgiler icinde Dİzel motorlarinda egzoz sİstemİ konusu , Dizel Motorlarında Egzoz Sistemi Silindirlerden atılan gazların, motoru terkedinceye kadar geçtikleri devrenin tümüne << Egzoz Sistemi> > denir. Bu sistemin ana görevi, egzoz gazlarını en küçük dirençle motor silindirlerinden atmosfere ...
 |
|
|
LinkBack | Seçenekler | Stil |
12-27-2009, 22:44
|
#1 | ||
|
SİTE KURUCUSU
|
Dizel Motorlarında Egzoz Sistemi Silindirlerden atılan gazların, motoru terkedinceye kadar geçtikleri devrenin tümüne << Egzoz Sistemi>> denir. Bu sistemin ana görevi, egzoz gazlarını en küçük dirençle motor silindirlerinden atmosfere atmaktır. Egzoz sistemlerinin gerçekleştirdiği görevler şunlardır.
* Egzoz gazlarının gürültüsünü azaltmak * Oluşacak dumana enğel olmak * Gazların içindeki kıvılcımları tutmak * Süperşarj türbine gaz sağlamak Genişleme kursu sonunda silindir içindeki gazların basıncı(2,0~2,5 bar) oldukça yüksektir. Egzoz subaplarının açılmasıyla gazların silindirden kaçmaya başlaması, egzoz manifoldunda ani bir basınç yükselmesi ve gaz hızının artmasına yol açar. Bu gazların akımı silindirde basınç düşümü ve egzoz manifoldunda basınç artışına neden olur. Basınç yükselmesini gazların ataleti nedeniyle basınç düşümü ve onun basınç yükselmesi ve tekrar basınç düşümü izler. Böylece bir basınç dalğalanması veya basınç dalgası, sadece egzoz borusunda değil, motor silindirleri içindede oluşur. Egzoz Sistemi Giriş bölümünde belirtiğimiz görevlerini yerine getirebilmek için; * Egzoz subapları * Egzoz manifoldu * Egzoz borusu ve fleksibıl * Susturucu * Uç Boru bunlara ek olarak, yüksek güçlü dizel motorlarının egzoz sistemlerinde şunlar bulunmaktadır. * Aşırı doldurucunun gaz türbini * Atık ısı kazanları ve baca ekonomizörleri * Kıvılcım tutucu Egzoz Subapları Dört zamanlı dizel motorlarında egzoz subaplarının başarılı veya verimli bir biçimde çalıştırılması şu iki etkene bağlıdır. * Doğru zamanlama * Yuvalara düzğün bir şekilde oturma Zamanlama veya tayming, ilgili kamın aşırı aşınması veya kam ile kam makarası arasındaki boşluğun veya kam makarası ile külbütör arasındaki boşluğun artışı ile bozulabilir. Bu boşlukların zaman zaman kontrol edilerek ayarlanması gerekir. Egzoz subapları yuvalarının ve egzoz portlarının yüzeyleri içlerinde akkor halinde karbon parçacıkları bulunan yüksek sıcaklıktaki yanma ürünleri tarafından yalanır. Egzoz subaplarının sıcaklığı, yuva sıcaklığına göre daha yüksek olduğundan, konik subap yüzeyi bozulacak ve kaçaklar başlayacaktır. Çok küçük bir sızıntı oluştuğunda, genişleme kursunda kızğın gazlar buralardan geçecek ve subap diskinin kenarlarını aşındıracaktır. Bunu ilk kaçağın başlamasından çok kısa, bir süre sonra, silindirde kompresyon kaybolması ve yanma oluşturması nedeniyle motorun stop etmesi izleyecektir.Bu nedenle egzoz subaplarının belirli zamanlarda denetlenmesi çok önemlidir. Yuva yüzeylerinde bozulmalar görülür görülmez, subapların hemen düzeltilmesi, alıştırılması veya taşlanmaları gerekir. İşletme sırasında kaçıran veya sızdıran egzoz subaplarının varlığı, her silindirin egzoz sıcaklıklarının denetlenmesiyle anlaşılır. Püskürtülen yakıt miktarında bir değişme olmadığı halde, egzoz sıcaklığı yükselen silindirde, egzoz subapının kaçırdığı düşünülmelidir. Çoğu zaman sıcaklık yükselmesi sonucu, egzoz subapları tekrar kullanılmayacak bir biçimde tavlanıp yanar. Egzoz Manifoldu Çok silindirli motorlarda manifoldlar, her silindirin egzoz pasajlarını egzoz borusuna bağlamaya yarar. Egzoz gaz boruları, atmosfere atılan yanma gazlarına küçük bir direnç göstermek ve dolayısıyla karşı basıncı yükseltmemek amacıyla, büyük çapta yapılırlar. Yapımlarında dökme demir ve yumuşak çelikler kullanılır. Dökme demir bu iş için daha elverişlidir. Çünkü; kükürtlü yakıtların kullanılması sırasında oluşan sülfürük asite dayanıklıdır. Ancak çelikler yapımında kolaylık sağlaması, daha hafif ve ucuz olmak gibi avantajlara sahiptirler. Egzoz gazları aşırı doldurucunun gaz türbini çevirmeyecek ve buhar üretilmek üzere atık ısı kazanında kullanılmayacaksa egzoz manifoldlarının ısı yaymalarını enğellemek için oldukça kalın ve ısıya yalıtkan malzeme ile kaplanmaları yoluna gidebilirler. Bu amaçla kullanılan malzemeden en önemlisi magnezya ve asbestosutur. Manifoldlar ısıl nedenlerle serbest hareketlerini sağlamak üzere, silindirlere esnek metal hortumlarla bağlanmalıdırlar. Bu esnek hortumlardizel motorunun ürettiği titreşimlerin çevreye yayılmasını da önlemektedir. Susturucular Egzoz gazlarının dizel motorunu terkederken çıkardıkları gürültüyü azaltmak üzere kullanılan cihazlara <> denmektedir. Dizel motorlarında çok çeşitli yapıda susturucu kullanılmaktadır. Ancak susturucuları 2'ye ayırmak mümkündür. * Kuru Susturucular * Su Soğutmalı Susturucular Kuru Susturucular Bu tür susturucularda iki gruba ayrılırlar. Birinci grup egzoz gürültüsünün, firar eden gazların yüksek hızı sonucu oluşturduğu kuramına dayanır. Daha yeni bir kurama göre insan kulağını rahatsız eden, yüksek frekanslı titreşimin oluşturduğu gürültüdür. Bu kurama göre, gaz hızı gürültü yönünden pek az etkilidir. İkinci gruba, bu kurama uyan susturucular girmektedir. Dökme demir susturucu yapımı için son derece uyğun malzemedir. Ancak yüksek güçlü ve ağır devirli dizel motorlarında, dökme demir susturucular çok ağır ve pahalı olacakları için kullanılmazlar. Böyle motorlarda çelik saçtan yapılmış susturuculardan yararlanılır. Egzoz gazları susturucuya borudan girer ve perdeler arasında bir çok defa yön değiştirir ve bu arada da yavaş yavaş genişler. Gazların karşı duvara çarparak metalik bir gürültü oluşturmaması için giriş borusu susturucuya teğetsel bir şekilde yerleştirilmiştir. Metalik gürültüyü azaltmada susturucunun izole edilmesinde katkısı vardır. Yüksek frekanslı titreşimi önlemek amacıyla kullanılan susturucular şekilde görülmektedir. Bu susturucuların birincisi (a) perde türünden olup küçük güçlü dizel motorlarına uygulanmaktadır. En önemli yararları diğerlerine göre ucuz oluşudur. Rezonant türü susturucu (şekil: 9.b), yüksek frekanslar için çok uyğundur. Ofset borulu susturucu (şekil:9.c) ucuz olması bakımından kullanışlıdır. Saçaklı susturucu(şekil :9.d) yüksek karşı basınç oluşturmaksızın gaz akımının yönünü değiştirmekte kullanılır. Üç geçişli borulu susturucu (şekil :9.e) ise fevkalade olup en önemli sakıncası pahalı oluşudur. Bu ilke ile çalışan diğer bir susturucu şekilde görülmektedir. Hızı ve basıncı yüksek gazlar, susturucunun önce a hücresinde genişler. Akımın bir bölümü doğrudan c hücresine geçer, bir bölümü ise b hücresine gelir. Bu olay direnç borusu e ve d hücrelerinde tekrarlanır. Bu hücrelerde genişleme titreşim dalgalarına neden olur. Uç Boru Egzoz gazları,susturucuyu düzgün bir bakımla değil, dalgalı bir biçimde terk eder. Dışarıya, atmosfere erişen her dalga geriye, egzoz borusuna doğru döndürülür. Bu dalganın geriye, susturucuya doğru dönüşünün, yeni bir çıkış anına değil de iki boşalma arasına rastlaması istenir. Bu uç boru boyunun ayarlanması, uzatılması veya kısaltılması ile gerçekleştirilir. En iyi sonuçları verecek uç boru, deney yoluyla bulunur. Borunun ucu meyilli bir biçimde kesilir. Böylelikle gaz akımının hızı, uç şekli nedeniyle doğrusal harekete döndürülerek azar azar kaybolur ve gürültü hafifletilmiş olunur.
__________________
| ||
|
|
|
|
| Bookmarks |
| Seçenekler | |
| Stil | |
|
|
Benzer Konular
|
||||
| Konu | Konuyu Başlatan | Forum | Cevaplar | Son Mesaj |
| Motor elemanlarinin tanitilmasi | MUZO | Motor/Teknik Bilgiler | 0 | 12-27-2009 22:43 |
| İkİ zamanli motorlarinin ÇaliŞma İlkelerİ | MUZO | Motor/Teknik Bilgiler | 0 | 12-27-2009 22:42 |
| Dİzel motorlar hakkinda bİlmek İstedİklerİnİz | MUZO | Motor/Teknik Bilgiler | 0 | 12-27-2009 22:41 |
| Egsozlar Hakkında | MUZO | Motorlu Araçlar Genel Bilgiler | 0 | 12-27-2009 13:21 |
| Modifiye Nedir? Modifiyeli Arabalar | MUZO | Motorlu Araçlar Genel Bilgiler | 1 | 12-27-2009 13:15 |
Dİzel motorlarinda egzoz sİstemİ
Normal
